Persoonlijk Persoonlijke ontwikkeling

Hoe ga je om met perfectionisme? + 10 tips om direct toe te passen!

Perfectionisme zullen veel mensen herkennen. Het kan je helpen in sommige situaties omdat het zorgt dat je ambitieus bent, doorzettingsvermogen en oog voor details hebt. Maar vaker zorgt het voor negatieve effecten. Zo kan het tot enorm uitstellen leiden, veel te lang bezig zijn met taken en een slecht gevoel over jezelf veroorzaken. 

Zelf ben ik van nature ook erg perfectionistisch maar heb door verschillende events en gebeurtenissen in mijn leven dit meer en meer losgelaten. 

Ik ga je in dit blog meer vertellen over perfectionisme. Wat is het? Waar komt het vandaan? Wat doet het? En natuurlijk tips hoe met perfectionisme om te gaan. 

Wat is perfectionisme? 

Perfectionisme is veelal niet werkend gedrag waarbij je hoge eisen aan jezelf stelt en de lat voor jezelf (en anderen) erg hoog legt. Het belemmert je groei en veroorzaakt onbewuste en bewuste stress, omdat je constant streeft naar beter en niets is goed genoeg. 

Perfectie bestaat bijna niet, dus onbewust weten we dat het nastreven ervan zinloos is. En toch doen we het, omdat het ons een gevoel van controle geeft. Perfectionistische mensen zitten zichzelf vaak in de weg, en hierdoor groeien ze minder dan ze zouden willen en blijven ze veelal in hun comfort zone hangen. 

Waar komt perfectionisme vandaan? 

Vaak is het afkomstig van een laag zelfbeeld en is het oorspronkelijk geïnternaliseerd in onze jeugd als overlevingsstrategie. Het is geheel onbewust in je systeem gekomen. Stel dat jouw broer of zus vroeger een compliment kreeg van je ouders als ze een goed cijfer hadden gehaald op school of een goede prestatie hebben geleverd? Dan was jij geneigd om ook erg je best te doen voor een 8 in plaats van een 5,5 om ook die goedkeuring van je ouders te krijgen. Je koppelt prestatie dus aan een beloning (compliment) of aan gezien worden door een ander.

Je ouders hebben hier dus vaak een rol in gespeeld. Ze zijn niet schuldig aan jouw perfectionisme, maar kunnen wel schuld hebben hieraan. Door een kind alleen maar te bevestigen dat de tekening zo mooi is of het resultaat van het knutselwerkje, koppelen ze goedkeuring aan een goed of mooi resultaat. Ouders doen dit met de beste bedoelingen want ze willen dat hun kind later goed terecht komt. Goede cijfers halen op school betekent later kans op een goede baan en financiële zekerheid.

(Lees je dit nu als ouder, focus dan om het positief bevestigen van het gedrag of de moeite die het kind erin heeft gedaan i.p.v. het resultaat. Bijvoorbeeld: “Ik kan zien dat je hierop je best hebt gedaan”.)

“Done is better than perfect” 

Mijn life quote

Wat doet perfectionistisch gedrag?

Perfectionisten denken hun dat ze pas goed genoeg zijn als ze hun doel behaald hebben. Ze hebben dat nodig om zich goed over zichzelf te voelen. Maar daarnaast is er ook veel angst. Angst voor het niet goed doen, angst om te mislukken, angst kritiek te krijgen en angst voor afwijzing.

Hierdoor kan het zijn dat je heel erg lang doet over een taak of dat je heel erg uitstelgedrag vertoont. Want, als je ergens niet aan begint kan je ook niet falen. Zoals je ziet hangt het dus ook samen met faalangst

Uitstellen van taken kost heel veel energie en veroorzaakt stress. Want je voelt dat je er wel iets mee wilt of moet en dat knaagt aan je. Daarnaast ervaar je ook minder geluk. Omdat je altijd 5 stappen extra zet dan een ander, heb jij het erg druk en kan je minder genieten van de reis er naartoe. Het gaat tenslotte om dat perfecte resultaat. Je voelt je minder goed over jezelf, omdat je onzekerheid getriggerd wordt. En je wilt continue de controle houden, wat zorgt voor stress. 

“Progress over perfection” 

10 tips om perfectionisme los te laten en te verminderen

Oké, het is wel duidelijk dat perfectionisme niet een kwaliteit is, maar eerder een valkuil. Tijd om wat actie te gaan ondernemen op jouw perfectionisme. Let wel, dit zijn geen wonder trucs. Jouw perfectionisme is al zoveel jaar onderdeel van jou. Dat kan je niet in één dag afleren. Wel helpt het je heel erg om er bewust van te zijn en kleine stapjes te zetten. Ik ga nu de 10 tips met je delen die je kan toepassen om perfectionisme te verminderen. 

1 – De eerste stap is bewust worden

Weet dat je perfectionistisch bent en probeer te onderzoeken bij jezelf waar het bij jou vandaan komt en op welke vlakken jij het merkt? Ga jij maar door? Of ben je juist geen starter? Ben je enorm aan het uittellen? Doe je langer over een taak dan nodig is? 

Ga eens schrijven en probeer steeds bewuster te worden van jouw gedrag, eigenschappen en situaties waar dit zich voor doet. Misschien kan je zelfs wel de triggers opmerken wanneer het bij jou erger is dan andere dagen. Dit inzicht gaat je heel erg helpen bij het loslaten. Maar, je moet er dus wel in durven duiken en je perfectionisme in de ogen aan durven kijken. 

2 – Geef eens een 8,5 in plaats van een 10

Dit kan natuurlijk al heel erg moeilijk zijn als perfectionist. Het verschil van die 8,5 naar de 10 merken de meeste mensen niet eens. Voor hun is een 8,5 al geweldig. Moet je eens nagaan hoeveel tijd je dit gaat opleveren? Ik heb dit zelf ervaren in het bedrijfsleven. Ik gaf altijd een 10 of hoger. Toen ik in verband met veranderende prioriteiten en interesses, ‘maar’ een 8,5 gaf op werk had niemand dat door. NIEMAND! Toen kwam voor mij het eerste besef: ik hoef niet per se tot het uiterste te gaan. Goed genoeg is relatief. Wat voor jou een 8,5 is, is voor een ander nog steeds een geweldige 10. Dit was echt voor mij het moment dat het eerste kwartje viel en ik verandering aanbracht in mijn perfectionisme. 

3 – Droom groot, maar zet kleine stapjes

Maak voor jezelf veel subdoelen en mijlpalen zodat het doel niet te groot is, en de kans op falen niet zo groot is. De kleine stappen zijn goed te overzien en zorgen ervoor dat je in beweging komt. Vind je in beweging komen nog steeds lastig? Spreek dan met jezelf af dat je maar 5 minuten hoeft te werken aan je taak. 

4 – zet elke dag een stapje richting jouw doel

Hoe klein en hoe imperfect ook. Het gaat om de stappen die je zet en dat je steeds dichterbij jouw doel komt. Bedenk dat wanneer je altijd hetzelfde doet, je altijd dezelfde resultaten krijgt. Heb je een doel en wil je iets bereiken wat je eerder nog niet hebt bereikt? Onderneem dan andere acties. Ook al is dit misschien spannend en ervaar je niet helemaal controle over deze nieuwe fase. 

5 – Maak een realistische planning

Wanneer je niet een realistische planning maakt en te veel van jezelf vraagt, kan je jouw zelfvertrouwen verliezen. Dan raak je jouw motivatie kwijt en wil je niet meer in beweging komen. Zorg dat je genoeg plant om in beweging te blijven en om in actie te komen, en zorg ook weer dat er genoeg tijd over blijft voor onverwachtse omstandigheden en ad hoc acties. Mijn tip is de 1-3-5 methode gebruiken vraag hieronder het gratis e-book aan. 

6 – geef jezelf niet te veel tijd voor een taak

Als een taak in minder tijd af moet, ben je bezig met de basis en het grootste deel van de taak en blijft er waarschijnlijk minder tijd voor fine tunen over. Heb je wel eens van het Pareto efficiëntie gehoord? Pareto ontdekte de 80/20 regel en deze blijkt op alles toepasbaar. 20 % van de mensen heeft 80% van het vermogen. 20% van je klanten zorgen voor 80% van je omzet. Maar ook, 20% van je tijd krijg je 80% van het resultaat. Zie je hoeveel tijd je potentieel kan besparen als je niet op de details blijft focussen? 

7 – sta je zelf toe fouten te maken en te experimenten

Relativeer het! Hoe erg is het als dat niet netjes is? Of wanneer de eerste keer niet perfect is? Zorg dat je het accepteert zoals het is en probeer het gaandeweg te verbeteren en te optimaliseren. Je bent geen machine die alles de eerste keer perfect doet, geef je zelf de ruimte om te leren en te ontwikkelen. Alleen zo groei je als mens en leer je het perfectionisme een beetje los te laten. 

8 – richt je op een procesdoel in plaats van een resultaatdoel

Dit is veel makkelijker en beter te overzien. Stel jouw doel is 5 kilo afvallen. Als je daaraan denk, denk je misschien dat het moeilijk en ongemakkelijk wordt. Dat is een resultaat doel. Als je bedenkt wat je moet doen om bij dat resultaat te komen, is bijvoorbeeld dagelijks 8000 stappen zetten en 2 liter water drinken. Dat zijn procesdoelen. Op dagelijkse basis zet je een stap richting jouw doel. En dit kan je, want 8000 stappen is haalbaar en 2 liter water ook, want drinken moet je toch. Zo maak je het doel veel kleiner. 

9 – leer meer te voelen

Perfectionisten willen graag alle controle houden en zitten daarom erg in hun hoofd. Probeer vanuit je hart te leven om de controle drang los te laten. Je beweegt nu van leven vanuit angst naar leven vanuit liefde. 

10 – koppel je identiteit los van wat je doet 

Je bent niet je bedrijf? Je bent niet het resultaat. Ook al is de presentatie niet goed ontvangen door je collega’s, jij bent dat wel. Geloof dat je los van het werk, een mooi en waardevol mens bent. Ook al maak je soms eens een foutje. Iedereen maakt foutjes. 

Ik hoop dat deze tips je helpen een stapje van je perfectionisme af te zetten. Alleen al bewust zijn van je gedrag is een geweldige eerste stap. Succes! 

(PS: dit blog was er niet geweest als ik mij had laten leiden door alle gedachten die ik had. Wie ben ik wel om hierover te schrijven? Ik weet niet genoeg van het onderwerp! Wat als ik taal- en schrijffouten maak? Enzovoort. Ik heb gekozen om mij hier niet door te laten weerhouden en deze informatie tot jou te brengen, zodat jij een verandering kan aanbrengen in je leven. Mijn oude ik had dit nooit gedurfd…. mijn huidige ik gelukkig wel.)

It doesn’t have to be perfect to be wonderful!

Hartje Mybestself

You Might Also Like...

No Comments

    Leave a Reply